भारतीय अजूनही त्यांच्या निवृत्तीच्या कॉर्पस गरजेला कमी लेखतात, एचडीएफसी पेन्शनचा एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स 2026 दर्शवतो
बचत साधन म्हणून एनपीएसला प्राधान्य वाढत असताना, योग्य कॉर्पस जाणून घेणे शिफारस केलेल्या पातळीपेक्षा खूपच कमी आहे

POSTED BY : MRUNALI SAKPAL DATED ON : 28/09/2026 (8850212023) 📞
मुंबई (NHI24) : एचडीएफसी पेन्शन फंड मॅनेजमेंट लि., भारतातील आघाडीच्या पेन्शन फंड व्यवस्थापकांपैकी एक, ने आज आपल्या प्रमुख संशोधन एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स स्टडी 2026 ची दुसरी आवृत्ती सादर केली. हे संशोधन निवृत्ती नियोजनाबद्दल भारतीयांच्या प्रमुख वर्तणुकीशी संबंधित अंतर्दृष्टी आणि निवृत्ती नियोजनासाठी एक साधन म्हणून नॅशनल पेन्शन स्कीम (एनपीएस) बद्दल त्यांच्या प्राधान्यावर प्रकाश टाकते. तपशीलवार अहवालाचे अनावरण श्री. एस. रमण – अध्यक्ष, पेन्शन फंड रेग्युलेटरी अँड डेव्हलपमेंट अथॉरिटी (पीएफआरडीए) आणि श्री. श्रीराम अय्यर – एमडी आणि सीईओ, एचडीएफसी पेन्शन फंड मॅनेजमेंट लि. यांनी केले.
2026 च्या अभ्यासात भारताचा एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स 57 वर पोहोचला, जो 2023 च्या पहिल्या 54 च्या रीडिंगपेक्षा तीन पॉइंटने जास्त आहे. ही वाढ कन्सिडरेशनच्या नेतृत्वाखाली झाली, जो सहा पॉइंटने वाढून 59 वर पोहोचला, फॅमिलिअरिटी (58, तीन पॉइंटने वाढ) आणि अपील (56, दोन पॉइंटने वाढ) च्या पुढे, हे दर्शवते की भारतीय बचतकर्ते एनपीएसच्या निष्क्रिय जागरूकतेपासून उत्पादनाच्या सक्रिय मूल्यांकनाकडे वाटचाल करत आहेत. रिसर्च टीमने 0 ते 100 च्या स्केलवर रीडिंग केले आहे. दुसरा मनोरंजक निष्कर्ष निवृत्तीच्या गरजांसाठी आवश्यक असलेल्या आदर्श कॉर्पसबद्दल होता. भारतीयांनी त्यांचे आदर्श निवृत्ती कॉर्पस लक्ष्य 1.5 कोटी रुपये असल्याचा अंदाज वर्तवला आहे, जो 2023 मध्ये 1.34 कोटी रुपये होता. तथापि, ही रक्कम सरासरी वार्षिक कौटुंबिक उत्पन्नाच्या दहा पटीपेक्षा कमी राहिली, ज्यामुळे ग्राहकांना काय हवे आहे आणि निवृत्तीचा खरा खर्च किती आहे यामधील सततचे अंतर दिसून येते.
एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स स्टडी 2026 च्या दुसऱ्या आवृत्तीच्या अनावरणप्रसंगी बोलताना श्री. श्रीराम अय्यर – एमडी आणि सीईओ, एचडीएफसी पेन्शन फंड मॅनेजमेंट लि. म्हणाले, “भारताची निवृत्तीची कहाणी सातत्याने पुढे जात असताना, आमच्या नियामकाच्या मार्गदर्शनाखाली आमची इंडस्ट्री भारतीयांना एक आकर्षक उत्पादन प्रस्ताव देऊन सक्षम करण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावते जे त्यांना त्यांच्या निवृत्तीच्या गरजांसाठी एक मजबूत कॉर्पस तयार करण्यात मदत करेल. मला विश्वास आहे की एनपीएसबद्दल ग्राहकांच्या वर्तन आणि भावनांबद्दल सखोल अंतर्दृष्टी असलेला हा अहवाल भारतीयांना त्यांच्या निवृत्तीसाठी कॉर्पस तयार करण्यास आम्ही कसे सक्षम करतो याला अधिक धारदार बनवण्यात महत्त्वाची भूमिका बजावेल. प्रेफरन्स इंडेक्समध्ये वाढ दिसणे हे एक संकेत आहे की आम्ही योग्य दिशेने वाटचाल करत आहोत, तथापि, ग्राहकांना एनपीएससह निवृत्ती नियोजनाच्या फायद्यांबद्दल अधिक माहिती मिळावी यासाठी अजून बरेच काम करायचे आहे.”
ते पुढे म्हणाले, “आम्ही एनपीएससाठी कन्सिडरेशनमध्ये सुधारणा पाहत असताना, त्याचे नावनोंदणीमध्ये रूपांतर करणे आवश्यक आहे. आम्ही अभ्यासातील अंतर्दृष्टी घेऊ आणि शाश्वत शिक्षण आणि आमच्या ग्राहकांशी सहभाग यासह क्षेत्रांवर लक्ष केंद्रित करू.”
एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स 2026 मधील प्रमुख निष्कर् एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स 0 ते 100 च्या स्केलवर 57 वर पोहोचला, जो 2023 च्या पहिल्या 54 च्या रीडिंगपेक्षा तीन पॉइंटने जास्त आहे. ही वाढ कन्सिडरेशनच्या नेतृत्वाखाली झाली, जो सहा पॉइंटने वाढून 59 वर पोहोचला, फॅमिलिअरिटी (58, तीन पॉइंटने वाढ) आणि अपील (56, दोन पॉइंटने वाढ) च्या पुढे – हे दर्शवते की भारतीय बचतकर्ते एनपीएसच्या निष्क्रिय जागरूकतेपासून उत्पादनाच्या सक्रिय मूल्यांकनाकडे वाटचाल करत आहेत.
प्रादेशिकदृष्ट्या, उत्तर विभागाने 60 चा सर्वोच्च इंडेक्स स्कोअर नोंदवला, जो कन्सिडरेशनमध्ये झालेल्या तीव्र वाढीमुळे होता, तर पूर्व विभागाने फॅमिलिअरिटीमध्ये सर्वात जलद सुधारणा नोंदवली, ज्यामुळे त्याचा स्कोअर 58 वर पोहोचला. दक्षिण 57 वर आणि पश्चिम 54 वर आहे. निवृत्ती नियोजनाने ग्राहकांच्या प्रमुख आर्थिक प्राधान्यक्रमांमध्ये आपले स्थान कायम ठेवले, वैद्यकीय खर्च (45 टक्के), इमर्जन्सी कॉर्पस बिल्डिंग (39 टक्के) आणि मुलांचे शिक्षण (35 टक्के) यांच्या मागे.
भारतीयांनी त्यांचे आदर्श निवृत्ती कॉर्पस लक्ष्य 1.5 कोटी रुपयांपर्यंत वाढवले आहे. तथापि, ते शिफारस केलेल्या कॉर्पसपेक्षा कमी राहिले आहे, जे ग्राहकांना काय हवे आहे आणि निवृत्तीचा खरा खर्च किती आहे यामधील सततचे अंतर दर्शवते.वाढत्या आरोग्यसेवा खर्च (47 टक्के) आणि वयाशी संबंधित आरोग्य समस्या (44 टक्के) यांना निवृत्तीच्या प्रमुख चिंता म्हणून नमूद केले गेले.69 टक्के प्रतिसादकर्त्यांनी दावा केला की त्यांना निवृत्तीनंतर कुटुंब किंवा मुलांकडून काही आर्थिक मदतीची अपेक्षा आहे.
प्रोडक्ट एन्हांसमेंट्स आता नावनोंदणीला चालना देत आहेत एनपीएसमधील अलीकडील सुधारणा 39 टक्के सह नावनोंदणीसाठी प्रमुख ट्रिगर म्हणून उदयास आल्या, जे कर बचत (38 टक्के) आणि चांगल्या परताव्याच्या (36 टक्के) पुढे आहे. वैयक्तिक सुधारणांबद्दल जागरूकता सुमारे तीनपैकी एका ग्राहकापर्यंत राहिली, ज्यामध्ये 100 टक्के इक्विटी गुंतवणूक आणि लवचिक पेआउट्स हे सर्वात जास्त ओळखले जाणारे बदल आहेत. 60 वर्षांनंतर करमुक्त पैसे काढणे (59 टक्के) आणि उत्पादनाची सुरक्षित, सरकार-नियमित साधन म्हणून स्थिती (52 टक्के) हे त्याचे सर्वात मजबूत आकर्षण राहिले. अलीकडील उत्पादन बदल असूनही, लॉक-इन कालावधी (26 टक्के) आणि अनिवार्य अन्युइटी खरेदी (25 टक्के) यांना दत्तक घेण्यामध्ये प्रमुख अडथळे म्हणून नमूद केले जात राहिले, तर ज्ञानाचा अभाव, जो 2023 च्या आवृत्तीतील सर्वात मोठा अडथळा होता, तो पाचव्या स्थानावर घसरला. हे बदल सूचित करतात की ज्ञानातील तफावत कमी होत आहे, जरी उत्पादनाशी संबंधित चिंता कायम आहेत.
एनपीएस वात्सल्याबद्दल ग्राहक अंतर्दृष्टी
2026 च्या आवृत्तीने एनपीएस वात्सल्याबद्दल जागरूकता देखील ट्रॅक केली, जी मागील लाटेपासून सुरू करण्यात आलेली अल्पवयीन मुलांसाठीची योजना आहे, ज्यामध्ये पालकांमध्ये 28 टक्के जागरूकता आढळली, त्यापैकी 27 टक्के लोकांनी त्याच्या वैशिष्ट्यांची पूर्ण समज असल्याचे सांगितले. कर-बचत फायदे (44 टक्के) आणि दीर्घकालीन बचतीची शिस्त (41 टक्के) ही पालकांनी त्यांच्या मुलांची नोंदणी करण्यासाठी नमूद केलेली प्रमुख कारणे होती.
एचडीएफसी पेन्शनचा एनपीएस प्रेफरन्स इंडेक्स स्टडी 2026 प्रेफरन्स इंडेक्स हा एचडीएफसी पेन्शन फंड मॅनेजमेंट लि. ने स्वतंत्र बाजार संशोधन फर्म इप्सोसच्या भागीदारीत सुरू केलेला एक मालकी अभ्यास आहे. 2026 ची आवृत्ती भारतातील 13 शहरांमधील 30 ते 55 वयोगटातील एसईसी ए कुटुंबांमधील एनपीएस-जागरूक ग्राहकांसह 1,812 ग्राहकांच्या समोरासमोर मुलाखतींवर आधारित आहे.
कंपनीने एनपीएस दिवस साजरा करण्यासाठी 2023 मध्ये हा अभ्यास प्रथम सुरू केला होता. हे तीन खांबांमध्ये एनपीएससाठी ग्राहकांच्या प्राधान्याचा मागोवा घेते, म्हणजे फॅमिलिअरिटी, अपील आणि कन्सिडरेशन, आणि कालांतराने ट्रॅक करण्यासाठी डिझाइन केलेले आहे.
एचडीएफसी पेन्शनबद्दल
2011 मध्ये स्थापित, एचडीएफसी पेन्शन ही पेन्शन फंड रेग्युलेटरी अँड डेव्हलपमेंट अथॉरिटी (पीएफआरडीए) द्वारे नियुक्त केलेली एक परवानाधारक पेन्शन फंड आहे जी नॅशनल पेन्शन सिस्टम अंतर्गत नोंदणीकृत नागरिकांच्या पेन्शन कॉर्पसचे व्यवस्थापन करते. एचडीएफसी पेन्शन ही भारतातील आघाडीच्या जीवन विमा कंपन्यांपैकी एक असलेल्या एचडीएफसी लाइफची संपूर्ण मालकीची उपकंपनी आहे.
एचडीएफसी पेन्शनला पेन्शन फंड (पीएफ) आणि पॉइंट ऑफ प्रेझेन्स (पीओपी) दोन्ही म्हणून परवाना आहे आणि विमा आणि पेन्शन प्रशासन, जोखीम व्यवस्थापन, बँकिंग, भांडवली बाजार आणि मालमत्ता व्यवस्थापनाचा व्यापक अनुभव असलेल्या अनुभवी व्यावसायिकांद्वारे व्यवस्थापित केले जाते. कंपनी पीएफआरडीएने परिभाषित केलेल्या विवेकपूर्ण गुंतवणूक निकष आणि मार्गदर्शक तत्त्वांचे काटेकोरपणे पालन करून उत्कृष्ट जोखीम-समायोजित परतावा देण्यासाठी वचनबद्ध आहे. पीओपी म्हणून कंपनीचे उद्दिष्ट व्यक्तींना (रिटेल एनपीएस योजनेंतर्गत) आणि कॉर्पोरेट कर्मचाऱ्यांना (कॉर्पोरेट एनपीएस योजनेंतर्गत) एनपीएसची सदस्यता घेण्यास आणि त्यांच्या गुंतवणुकीच्या संपूर्ण कालावधीत त्यांच्या चालू सेवा गरजांसाठी मदत करून अखंड सेवा प्रदान करणे आहे.



